Stal nierdzewna - rdzewieje

[WitekR]

Kiedy stal nierdzewna rdzewieje ?

Stale nierdzewne charakteryzują się wysoką odpornością na rdzewienie, która wynika z obecności chromu w stopie. Na powierzchni stali nierdzewnej tworzy się szczelnie przylegająca warstwa tlenkowa bogata w chrom – jest to tzw. warstwa pasywna, której celem jest zabezpieczenie stali przed czynnikami mogącymi spowodować korozję. W efekcie stal nierdzewna, nawet w kontakcie z wilgotnym powietrzem lub wodą, nie rdzewieje. Warstwa pasywna ma grubość od kilku do kilkunastu mikrometrów, cechuje się wysoką odpornością chemiczną. Jednak mimo to korozja stali nierdzewnej jest jak najbardziej możliwa. Kiedy stal nierdzewna rdzewieje? Odpowiedź znajdziesz w naszym artykule.

Agresywne środowisko a korozja stali nierdzewnej
Stal nierdzewna nie koroduje w zwykłych warunkach atmosferycznych, również woda nie powoduje powstawania rdzy. Materiał ten może jednak rdzewieć w warunkach agresywnych, np. pod wpływem rozmaitych substancji żrących. Stąd też w agresywnym środowisku, które panuje np. w zakładach farmaceutycznych lub chemicznych, zaleca się rezygnację z popularnej stali nierdzewnej AISI 304 na rzecz stali kwasoodpornej AISI 316, która sprawdza się również w nieprzyjaznych warunkach. Ze stali kwasoodpornej produkowane są chociażby odwodnienie stosowane w przemyśle chemicznym.

Co jeszcze powoduje rdzewienie stali nierdzewnej?
Korozja stali nierdzewnej może być uwarunkowana również innymi czynnikami niż oddziaływanie agresywnych substancji. Do powstania rdzy przyczyniają się m.in. zanieczyszczenia powierzchni (dlatego tak ważne jest odpowiednie czyszczenie stali nierdzewnej!) oraz szeroko pojęte błędy popełnione podczas obróbki stali nierdzewnej. Oto kilka przykładów:

Obróbka cieplna, podczas której chrom utlenia się w zbyt wysokiej temperaturze. W takim przypadku warstwa pasywna, która tworzy się na powierzchni stali, ma stosunkowo słabe właściwości antykorozyjne;
Obróbka, która zwiększa chropowatość metalu, np. nadmierne szlifowanie;
Błędy spawalnicze – w tym przypadku chodzi np. o podtopienia, nierówne szwy albo niepełne wtopienia;
Zanieczyszczenia żelazem – mogą być one spowodowane chociażby nieprawidłowym transportem stali nierdzewnej lub obróbką za pomocą maszyn, których wcześniej używano do obróbki materiałów niskostopowych.
Korozja stali nierdzewnej i jej rodzaje
Ze względu na różne mechanizmy powstawania rdzy korozja stali nierdzewnej dzielona jest na następujące rodzaje:

Korozja równomierna – dochodzi do niej na skutek niszczenia warstwy pasywnej stali przez środowisko. Równomiernie koroduje cała powierzchnia stali, przy ubytku poniżej 0,1 mm/ rocznie uważa się, że stal jest odporna na korozję;
Korozja wżerowa – charakteryzuje się ona punktowymi ubytkami w stali tzw. wżerami. Do tego rodzaju korozji dochodzi najczęściej w środowiskach, które zawierają jony chloru, bromu, jodu.
Korozja szczelinowa – rdza pojawia się w szczelinach, szeroko pojętych zagłębieniach konstrukcyjnych, a także pod główkami śrub albo uszczelnieniami. To wynik stopniowego zanikania warstwy pasywnej we wspomnianych miejscach;
Korozja międzykrystaliczna – do tego rodzaju korozji może dojść w trakcie podgrzewania stali austenicznej w wysokich temperaturach w zakresie 450-850 stopni C. Dochodzi tutaj do rozpuszczania granic ziaren i wytrącania się węglików chromu ;
Korozja bimetaliczna – tzw. korozja galwaniczna. Dochodzi do niego, kiedy dwa materiały (lub więcej) zetkną się we wspólnym elektrolicie np. wodą;
Korozja naprężeniowa – to typ lokalnej korozji, która spowodowana jest stałymi naprężeniami technologicznymi.
Jak zabezpieczyć stal nierdzewną przed rdzewieniem?
Wiesz już, kiedy stal nierdzewna rdzewieje oraz jakie są rodzaje korozji. Warto teraz zastanowić się nad tym, jak można zabezpieczyć odwodnienia, elementy wyposażenia wnętrz, balustrady itd. ze stali nierdzewnej przed korozją. Jeśli chodzi o zabezpieczenie stali nierdzewnej przez rdzewieniem warto na pewno:

unikać kontaktu stali nierdzewnej ze zwykłą stalą czarną – wskazana jest ostrożność podczas transportu, składowania stalowych elementów oraz montażu;
używać innych narzędzi do obróbki stali nierdzewnej niż do pracy ze stalą czarną.
Należy pamiętać także o właściwej pielęgnacji stali. Zabrudzenia, odciski palców, ślady smarów itd. należy na bieżąco usuwać. Większość tego rodzaju przebarwień można usunąć za pomocą wody z mydłem. A co jeśli pojawią się charakterystyczne rdzawe plamy na stali nierdzewnej? W tym przypadku osad powinien zostać usunięty mechanicznie albo za pomocą profesjonalnych środków do czyszczenia stali nierdzewnej. Stali absolutnie nie wolno czyścić środkami do czyszczenia srebra. Po prawidłowym czyszczeniu warto wypolerować jej powierzchnię na sucho.